Namlunun Ucunda Bir Hayat: Bakü Fatih’i Nuri Killigil Paşa!

Namlunun Ucunda Bir Hayat: Nuri Killigil Paşa. Türkiye’nin ilk yerli savunma sanayinin temellerini atan unutulmuş bir kahraman.

• Osmanlı Ordusu’nun üst düzey kademelerinde komutanlık yapan, Trablusgarp ve Kuzey Afrika en ön saflarda bulunan İstiklal Madalyalı bir gazi.

• I. Dünya Savaşı sonrası İngiliz destek birliği, Rus ordusu ve Ermeniler, Azerbaycanlılara karşı katliama başlamıştı.

• Nuri Paşa bölgedeki birlikleri ‘Kafkas İslam Ordusu’ adı altında biraraya getirdi. Ermenileri ve Rusları püskürttü.

• Haftalarca devam eden çarpışmalar sonucu büyük sevgi gösterileri ile Bakü’ye giren Nuri Paşa, Azerbaycan’da ‘Bakü Fatih’i’ olarak biliniyor.

• ‘Çırpınırdı Karadeniz bakıp Türk’ün bayrağına’ şiiri Azerbaycanlı Ahmet Cevat tarafından Bakü Fatihi Nuri Killigil Paşaya yazılmıştır.

• Nuri Killigil 1933’te Zeytinburnu’nda ve sekiz yıl sonra da Sütlüce’de silâh ve cephane fabrikaları kurar.

• II. Dünya Savaşı’nda ordu için silâh ve cephane imal eder.

• Savaştan sonra ABD’nin Türkiye’ye yaptığı Askeri yardımlar gereği “Türk Savunma Sanayi’nde Özel Sektör” kaderine terk edilir.

• Esas amacı yarı tabanca ve mermi üretmek olan Nuri Bey’in tabancaları çok beğenilir ve siparişler birbirini kovalar.

• Nuri Paşa 1948’de kurulan İsrail Devleti’yle çatışma halinde olan Mısır ve Ürdün’den aldığı siparişleri yetiştirmeye çalışmaktaydı.

• Ancak 2 Mart 1949 tarihinde İstanbul müthiş bir patlamayla sarsılır. Fabrika sabotaj sonucu patlatılır..

• 1949 yılı Türkiye’de gerek uçak sanayinin gerekse de savunma sanayinin kökünden silinmesi açısından ilginç bir yıldır.

• Nu­ri Kil­li­gi­l ve ölen 15 ki­şi­nin par­ça­la­rı, üç ay­rı ta­bu­ta konur; ce­na­ze na­ma­zının ardın­dan, Edir­ne­ka­pı’ya defnedilir.

• 16 gün son­ra en­kaz­dan Nu­ri Kil­li­gi­l’­in göv­de­si bu­lun­ur. Ya­kın­la­rı tö­ren düzenler. İstiklal marşı okunur.

• Fa­kat İs­tan­bul Müf­tü­lü­ğü tam göv­de­si ol­ma­dı­ğı bahanesiyle ce­na­ze na­ma­zına izin vermez ve Şehit Nuri Paşa imamsız defnedilir.

Bu Konu, ahmet murat‏ @officialllahmet  Kullanıcı adıyla paylaşımlar yapan, bir Twitter hesabının, paylaşımlarından derlenerek oluşturulmuştur…