Savaş Sebepleri

Bir araştırmaya göre, 1815-2003 arasında silahlı çatışma başlatan devletlerin %55’i kazanabilmiş. Yani risk çok yüksek, kazanma şansı yaklaşık yarı yarıya. O halde %45 kaybetme riskine rağmen neden savaş tercihi? Uluslararası ilişkilerde zengin bir literatür var. Kesin yanıt zor.

  • Rasyonalist yaklaşıma göre, savaşın önemli nedeni bilgi eksikliği. Aktörler hasımlarının niyetleri ve kapasiteleri konusunda eksik ve/veya hatalı bilgilere sahip. Cambridge’te bu konuyu derinleştiren bir grup var. “Rationalist Explanations for War”
  • Savaşın diğer bir açıklaması güç dengesinde değişim. Yükselen devlet mevcut egemeni gelecekte saldırmayacağına dair ikna edemez. Egemen devlet önce saldırarak avantaj sağlamak isteyebilir.

  • Savaşın nedeni net tanımlanmış rasyonel maddi çıkarlardan ziyade itibar, statü meseleleridir diyen başka bir ekol var. Lebow’a göre 1648’den günümüze savaşların %55’i itibar için yapılmış. Gerçek veya algılanan mağduriyetlerin savaş yoluyla giderilmesi gibi.

  • Savaşı psikoloji ve algılar üzerinde durarak açıklama çabaları da mevcut. Mesela Tierney ve Johnson’un “The Rubicon Theory of War”ına göre, karar alıcılar savaş kararı ertesinde “uygulama” moduna geçiyor ve sorgulama duruyor. Birbirini doğrulayan mini kararlar, tünel etkisi.

  • Savaşı kim kazanır? Daha güçlü olan mı? Daima öyle olsaydı savaşa gerek kalmazdı, üstün taraf baştan hükmen galip sayılırdı. Hayat daha karmaşık. Patricia Sullivan’a göre, ihtilafı politik olan savaşlarda zayıf devlet daha avantajlı. İhtilaf konusu somutsa bu avantaj yok oluyor.

  • Görece zayıf devletlerin daha güçlülere karşı savaş başlattığı ve başarılı olduğu örnekler var. Örneğin çağımızda nükleer silah sahibi olmanın hasımlara karşı mutlak bir üstünlük sağlamadığını biliyoruz. Amerikan akademisyenlerin haklı merakını çeken bir boyut.

  • Askeri ve ekonomik muazzam kaynaklara hükmeden ABD iradesini çok daha zayıf ülkelere her zaman dayatamıyor. Chamberlain’e göre, hava gücüne dayalı light-footprint savaş modelinin maliyeti düşük, savaş kararı kolaylaştı. Ancak bu model tehditlerin ciddiye alınmasını azaltıyor.

Yazar; Mehmet Akif Özdemir

guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
Tüm Yorumları Göster
mutlakaoku.com © 2016 | Pdf Kitap İndir | Video İndir | Yorumlar Libros Gratis | Free pdf download |
0
Bu konuda sen ne düşünüyorsun? Yaz Mutlaka Okunsun...x
()
x